آخرین خبرها

معاون وزیر راه و شهرسازی : دکتر ثابت قدم در بحث بازآفرینی حتی یک گام از ما هم جلوتر است

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی نبض خبر:معاون وزیر راه و شهرسازی گفت: لاهیجان پس از رشت دومین شهری است که برنامه عملیاتی بازآفرینی در آن اجرا می شود.

دکتر محمدسعید ایزدی، در نشست ستاد بازآفرینی شهری پایدار گیلان که در فرمانداری لاهیجان برگزار شد، با عرض تبریک به مناسبت رقم زدن یک رویداد بزرگ تاریخی در انتخابات، گفت: همانطور که فرماندار محترم اشاره داشت در لاهیجان بیش از ۹۰ درصد مشارکت مردم را در انتخابات داشتیم که حقیقتاً افتخارآمیز است.

محمد سعید ایزدی با بیان اینکه  از مدیران شهری که اینقدر روشنگرانه و به خوبی به موضوع سیاست بازآفرینی پرداختند، تشکر می‌کنم، افزود: شما ثابت کردید که گیلان بدون ترید استان نمونه و استان برتر در حوزه بازآفرینی شهری است. جای بسی خوشحالی دارد که بعد از شهر رشت که دکتر ثابت‌قدم و بزرگان مدیریت استان  برنامه بازآفرینی استان گیلان را عملیاتی و اجرایی کردند، حالا دومین برنامه‌ی عملیاتی دارد در لاهیجان شروع می‌شود؛ برنامه عملیاتی بازآفرینی شهری نه بهسازی و نوسازی یک بافت فرسوده. نکته‌ی قابل توجهی که در اینجا دارد رقم می‌خورد این است که هر دو شهردار عزیز، بحث ارتقای کیفیت را در عرصه‌ی شهر مورد توجه قرار دادند و برای آن برنامه ارائه کردند و دارند اجرا می‌کنند. به این دلیل است که بنده می‌گویم در کشور، رشت اولین برنامه‌ی عملیاتی را در بحث بازآفرینی شهری شروع کرده و لاهیجان دارد دومین شهر می‌شود.

او ادامه داد: ما پروژه‌های خیلی گسترده‌ای را در شهرهای ایران داریم؛ مثل پروژه‌های متنوعی در منطقه ۱۲ تهران، پروژه‌های زیادی در گرگان، نائین، همدان و غیره ولی مفهوم بازآفرینی به شکلی که ما در گیلان می‌بینیم اتفاق نیفتاده است. به عبارت دیگر مدیران شهری ما در گیلان از مفهوم ارتقای کیفیت زندگی نه تنها آگاه هستند بلکه این مفاهیم را عملیاتی کرده‌اند، برای آن برنامه ارائه داده‌اند و به این شکل دلچسب دور یکدیگر جمع می‌شوند و با یک اتفاق نظر می‌خواهند این برنامه‌ها را اجرایی کنند.

او افزود: نکته‌ای که آقای ثابت‌قدم اشاره کرد، نشان می‌دهد که ایشان در بحث بازآفرینی حتی یک گام از ما هم جلوتر است. ایشان معتقد است که باید همه‌ی ابعاد این برنامه‌ی بازآفرینی را با هم ادغام کنیم و یک شکل ترکیبی ارائه دهیم. یعنی هم شکل فرهنگی داشته باشد، هم جنبه‌ی کالبدی منجر به ساماندهی و ارتقای ابعاد فیزیکی شود و هم اشتغال تولید شود.

او با اشاره به اینکه شهردار رشت یک ایده‌ی جالبی را تحت عنوان «از مزرعه تا سفره» ارائه کرد که بسیار برنامه‌ی جالبی است، گفت: یک برنامه‌ای ما برای شکوفایی شهر برای ارتقای کیفیت زندگی در شهر داریم که هم به معیشت مردم فکر می‌کند، هم به هویت و هم ظرفیت‌های موجود. این بازآفرینی نباید صرفاً در چارچوب کالبدی شهر تعریف و تبیین شود چرا که اگر وجوه دیگر این ارتقای کیفیت مورد توجه قرار نگیرد این حلقه کامل نمی‌شود. درست مثل برنامه‌ای که شهردار رشت برای این شهر دارد و خود توضیح خواهد داد.

نماینده وزارت راه و شهرسازی را گفت: حقیقت این است که ما یک غفلتی در نظام برنامه‌ریزی توسعه داشتیم که هیچ ارتباطی با طرح یا سند خاصی ندارد. قطعاً ما در سه  چهار دهه پیش نیازمند طرح‌هایی بودیم که بتواند کمیت و شکل شهر را کنترل کند. شهرهای ما نیازمند توجهاتی از حیث کیفیت هستند. ما در کدام طرح توسعه‌ی شهری‌مان به موضوعاتی مثل امنیت، ایمنی، هویت و در عرصه‌های جغرافیایی به مبادی ورودی، به رودخانه‌هایی که جزو ارکان محیط زیست شهری‌مان هستند و بسیاری دیگر از منابع حیاتی شهر که کیفیت‌شان امروز دچار تنزل شده، توجه می‌کنیم.  ما حرفمان این است که امروز نیازمند سیاستی هستیم که به این کیفیت‌ها توجه داشته باشد، حال اسمش هرچه می‌خواهد باشد. الان نیازمند یک دسته برنامه‌ها و اقداماتی هستیم که بتواند کیفیت شهری که حتی زیست پذیری را در شهرها دچار مخاطره کرده درمان کند. الان در بعضی از روزها در پایتخت نفس کشیدن دچار مخاطره شده است. آلاینده‌ها در گستره‌های بسیار وسیعی زیست‌پذیری را دچار مخاطره کرده‌اند.

او ادامه داد: ما بازآفرینی را یک مجموعه‌ای از اقدامات  خرد و درشت می‌دانیم که در یک شبکه‌ی هم پیوند در حوزه شهری باید با هم کار کنند. یعنی پروژه هشت بهشت لاهیجان با پروژه‌های دیگر در سکونتگاه‌های غیررسمی این شهر با پروژه‌ی رودخانه و پروژه‌های دیگر توانمدسازی باید با یکدیگر همپوشانی داشته باشند. برنامه‌ای که دکتر ثابت‌قدم برای بازآفرینی شهر رشت ارائه کردند به این شکل بود؛ یعنی مجموعه‌ای از برنامه‌های متنوع از خرد و درشت گرفته تا نرم‌افزاری و سخت افزاری ولی هم‌پیوند با یکدیگر که می‌تواند شهر را به سمت ارتقای کیفیت حرکت دهد.

او با اشاره به اینکه برای تحقق این اتفاق بزرگ ما نیازمند یک مدیریت هماهنگ هستیم، گفت: این اتفاق بدون حضور شما محقق نمی‌شود. این برنامه‌ها نیازمند وجود شما است. سال‌های سال شهرداری برای خودش عمل می‌کرد، وزارتخانه برای خودش اقدام می‌کرد، دستگاه‌های خدمات‌رسانی برای خودشان اقدام می‌کردند و غیره. اگر ما نتوانیم هم‌پیوندی بین برنامه‌ها و منابع ایجاد کنیم، نمی‌شود یک دستگاه را به تنهایی مسئول تحقق برنامه‌ی بازآفرینی دانست. لذا بازهم تاکید می‌کنم بر تشکیل ستاد بازآفرینی و تشکر از این تداومی که در تشکیل جلسات و کمیته‌های تخصصی در استان گیلان که جای تقدیر دارد.

ایزدی تاکید کرد: از نظام مهندسی استان تقاضا دارم که برنامه‌ریزی‌ها را از  مقیاس کمی با وجود این ظرفیت  ۲۰ هزار عضو به سمت برنامه‌ریزی‌های کیفی سوق دهند. یکی از مسائلی که در برنامه‌ی بازآفرینی مد نظر داریم، به جز درمان مسئله‌ی پیشگیری است. کیفیت آنچه که در حال و حاضر دارد ساخته می‌شود باید مورد بازبینی و نقد قرار بگیرد. اینجاست که سازمان نظام مهندسی می‌تواند نقش کلیدی داشته باشد. خواهش من این است که با توجه به ویژگی‌های خاص هر محله، به جای ارائه‌ی راه حل درمان به پیشگیری آن بپردازیم. نمی‌شود واقعاً نسخه‌ای واحد برای کل بافت‌های فرسوده کشور پیچید.

او با بیان اینکه ما فقط روی اصول باید نقاط مشترک داشته باشیم، گفت: اولاً تعهد کنیم مردم محور برنامه‌های ما باشیم. مردم را از این محلات اخراج نکنیم هیچ، سعی کنیم که امکانات و شرایط را برای آنها ارتقاء دهیم. سعی کنیم فرآیند برنامه‌ریزی را از پایین به بالا داشته باشیم به جای اینکه از بالا به پایین باشد. یک سری اصول که خود مدیران در سطح استان به آن آگاه هستند را مشخص کنید، این اصول را با هم توافق کنید و بگذارید مدیریت شهری کار خودش را بکند و قطعاً به نتایج مطلوب هم می‌رسد.

ایزدی با بیان اینکه ما به برنامه‌ی پیش‌بینی شده خودمان نرسیدیم و قرار بود که سالانه یک رقم قابل توجهی را وام نوسازی بدهیم، گفت: هرچند در دولت یازدهم برای اولین تلاش شد که در تسهیلات تنوع ایجاد شود. ما الان تسهیلات خرید در بافت‌های فرسوده را با نرخ سود ۸ درصد داریم ارائه می‌کنیم. به جز این، وام نوسازی داریم ، وام ودیعه مسکن داریم ، وام مقاوم‌سازی هم داریم. درست است که رقمش خیلی عجیب غریب نیست اما فکر می‌کنیم در برخی از شهرها کارگشا بوده است. فقط نکته‌ای که وجود دارد این است که جدا از تنوع بخشی به تسهیلاتی که در حال حاضر وجود دارد و بانک مسکن هم دارد تلاش می‌کند نقش محوری‌ای در این زمینه داشته باشد ، ما یک قول یارانه داده بودیم که این یارانه تا الان محقق نشد ولی در اینجا من این قول را می‌دهم که آن دسته از وام‌هایی که سررسید شده را پرداخت کنیم تا کمتر شرمنده مردم باشیم. امیدوارم در ماه‌های آتی و سال‌های آتی وضعیت منابع و تخصیص اعتبارات بهتر و بهتر می‌شود و به طبع ما می‌توانیم از این ابزارهایی که در این سه چهار سال فراهم کردیم به بهترین شکل استفاده کنیم. ولی به هرحال این یارانه سود را می‌توانیم در جلسه مصوب کنیم تا تقدیم عزیزان در استان گیلان کنیم.

معاون وزیر با اشاره به مطالبات شهرداری در خصوص تخفیف عوارض و صدور پروانه که طبق ماده ۱۶ دولت موظف به پرداخت است، گفت: ما چانه‌ زنی‌های زیادی با دوستان در سازمان مدیریت کردیم و سر آخر به این شکل توافق کردیم که موافقت‌نامه را به ما ابلاغ کنند تا ما به شکل غیرنقدی، مطالبات را به شهرداری‌ها پرداخت کنیم. و تنها چیزی که توقع می‌کنیم این است که شهرداری‌های استان به خصوص شهردار رشت که خودش علم‌دار فعالیت‌های بازآفرینی است این منابع را مجدد صرف نوسازی بافت کنند. ما سعی می‌کنیم این مطالبات را به شکل منابع غیرنقدی از محل زمین و سهمیه‌ی غیری که در اختیار داریم، تقدیم به شهرداری‌ها کنیم.

معاون وزیر راه و شهرسازی با ابراز ناراحتی بابت تخریب کارخانه‌ی چای فجر، گفت: امیدواریم بتوانیم سیاستی را در وزارت راه و شهرسازی دنبال کنیم تحت عنوان بهره‌برداری مجدد از آثار تاریخی، همگام و با حمایت از سازمان میراث فرهنگی. شما باید از آثار ارزشمند فرهنگ و تمدن شهرتان پاسداری کنید. ما تلاش می‌کنیم از طریق خریداری این آثار ارزشمند که در معرض تخریب هستند( نه آثاری که ثبت میراث فرهنگی دارند) و فکر می‌کنیم می‌تواند با خریداری و تغییر کاربری به یک فضای فرهنگی تبدیل شود، در حفظ آنها قدم‌های مثبتی برداریم.

او در ادامه برای استفاده از این آثار تاریخی چند پیشنهاد ارائه داد و گفت: یکی احداث خانه‌ی گفتمان شهر است تا ظرفیت‌های فکری از جمله معماران، شهرسازان و نویسندگان دور هم جمع شوند و درباره دغدغه‌هایشان گفتگو کنند. پیشنهاد دیگر موزه‌ی تاریخ شهر است؛ یعنی جایی که مردم به راحتی بتوانند به گذشته‌ی خود رجوع کنند.

شهردار رشت: در دل استراتژی توسعه، سراغ افزایش درآمد مردم رفته ایم

شهردار رشن نیز در این نشست با بیان اینکه بازآفرینی فارغ از ارزش‌هایی که قاعدتاً به کیفیت شهر و کیفیت زندگی می‌انجامد، فی‌الواقع باید یک استراتژی پیش از همه‌ی این‌ها اتخاذ شود، گفت: این استراتژی صرفاً به بحث کالبدی برنمی‌گردد. قاعدتاً سلسله مراتب شهرسازی را از محله‌ها تا ظرفیت‌های ملی و جهان رعایت کنیم و مورد نظر قرار دهیم و بحث هویت و تاریخ را مدنظر قرار دهیم و قاعدتاً همه‌ی این‌ها برپایه مبانی مختلف توسعه برمی‌گردد به توسعه درون‌زا، استفاده از ظرفیت‌های کالبدی شهر در موضوعات مختلفی که قابلیت برون‌داد دارد.

دکتر محمدعلی ثابت‌قدم گفت: جا دارد در اینجا بابت همراهی‌هایی که دولت محترم، جناب مهندس شعبانپور و دکتر نجفی طی یک سال اخیر داشتند و همچنین مجموعه‌ی وزارتخانه و شخص دکتر آخوندی که ما را در این مسیر حمایت کردند تشکر و قدردانی کنیم.

او با اشاره به اینکه با توجه به اقلیم و جغرافیا باید یک انتخاب صورت بگیرد، گفت: آنچه که امروز ما فکر می‌کنیم در نقطه‌ی اجرا، علیرغم همه‌ی طراحی‌هایی که انجام شده و اجرایی که با یک سرعتی دارد پیش می‌رود، در دل برنامه‌های عملیاتی شهر و شهرداری دیده شده، در یک پروسه‌ی ۵ ساله که یک سال و اندی آن سپری و بیش از سه سال باقی مانده و از اجزای برنامه‌ای آن تا فعالیت پروژه‌ها و همه‌ی اجزای آن به ترتیب زمانی و توالی زمانی آن دیده شده، موضوع توازن اقتصادی درآمدها و هزینه های مدیریت شهری است.

دکتر ثابت‌قدم افزود: همه‌ی این مباحث در بهترین حالت طراحی آن نیاز به منابع دارد. و وقتی نیاز به منابع دارد یعنی هزینه‌های آن باید از جیب مردم تامین شود. و اگر هزینه‌های آن بدون کمک منابع دیگر از جیب مردم بخواهد تامین شود، ما در رشت به عددی می‌رسیم که اگر قسمت نگهداشت شهر را از قسمت توسعه شهر هم در زمینه‌های عمرانی و هم در زمینه‌های مرتبط با بحث بازآفرینی و هویتی مورد نظر قرار دهیم، در حال حاضر چیزی حدود ۶ هزار میلیارد تومان است.

او ادامه داد: اتفاقی که باید بیفتد این است که این توازن درآمد هزینه‌ها به گونه‌ای باید باشد که اگر مردم تامین‌کننده این منابع هستند، بتوانند این قابلیت اقتصادی را داشته باشند که عیناً این مشارکت را داشته باشند. ما اگر نگهداشت شهر را در مورد نظر قرار دهیم در توازن این چند سال، برای شهری که توسعه‌ی آن ۶ هزار میلیارد هزینه دارد (توسعه از همه‌ی موضوعات چه در دل بازآفرینی چه در دل غیربازآفرینی از جمله ساختار اداره شهرداری و هزینه‌های مختلف شهری) یک بحث نگهداشت شهر را هم در پیش داریم که چیزی حدود هزار میلیارد تومان است.

شهردار رشت با بیان اینکه باید یک انتخاب کنیم و از خود بپرسیم برای ما نگهداشت شهر مهمتر است یا توسعه شهر یا هر دوی آنها، افزود: اگر بخواهیم نگهداشت را رها کنیم، قاعدتاً روزمره‌ی شهر بهم می‌ریزد، اگر بخواهیم توسعه شهر را لحاظ کنیم، قاعدتاً خیلی از بحث‌های دیگر ممکن است دچار مشکل شود. وقتی می‌رویم سراغ نگهداشت، هزینه‌های جاری اینقدر سهمش را سنگین می‌کند که قاعدتاً توسعه در حد نقشه‌ها باقی می‌ماند.

شهردار رشت با اشاره به اینکه ما در دل استراتژی توسعه، به سراغ این موضوع رفتیم که درآمد مردم را بالا ببریم، گفت: حالا اگر دولت‌ها به دلیل اولویت‌های دیگر ملی یا زیرساخت‌های دیگری که دارند، کمتر می‌توانند به این حوزه رسیدگی کنند، حداقل درآمدهای مردم افزایش پیدا کند تا از سهم درآمدهایشان ما بتوانیم یک بخشی از سبد هزینه‌هایشان را در مشارکت‌های مردم در هزینه‌ها ببریم؛ چه در بحث نگهداشت آن را در بحث عوارض لحاظ کنیم با لحاظ طرح‌های دیگر از جمله طرح جامع، طرح تفصیلی، کاهش تخلفات ساختمانی، لحاظ طرح جامع ترافیک و اتصال همه‌ی این موارد به یکدیگر.

او ادامه داد: نکته دیگر این است که ما فرض را بر این گذاشتیم که همه‌ی این طرح‌ها انجام شد، گردشگر هم آمد، سهم مردم از این اقتصاد تولید شده از شهر رشت کجاست که بتوانند درآمدی داشته باشد که بتواند هزینه‌های نگهداشت ما را و هزینه‌های بهره‌برداری و حتی توسعه در حال اجرا همچنان حفظ و ارتقاء دهد.

دکتر ثابت‌قدم افزود: برای اینکه این اتفاق بیفتد، ما استراتژی خود را بر این مبنا قرار دادیم به جای اینکه دیدگاه خود را صرفاً به سمت مباحث کالبدی یا مباحث حمل و نقلی  که ممکن است مردم نسبت به آن اعتراضات روزمره داشته باشند، به توسعه زیرساخت‌هایی که تبدیل به یک سری موضوعاتی که انسان‌محور شوند، معطوف کنیم. در حقیقت شهر رشت و عموماً اکثر شهرهای گیلان با توجه اینکه تراکم جمعیت بالا و گستردگی کم است و امکان ترددهای غیرخودرویی و انسانی میسر است، نیاز دارد ما نگاهمان بر اساس حمل نقل خصوصی‌محور به سمت حمل‌ونقل عمومی‌محور برود و ثانیاً به سمت مسیرهای پیاده و سلامت‌محور برویم.

شهردار رشت اضافه کرد: وقتی تونل نیایش و پل صدر را با ۹ هزار میلیارد تومان می سازیم، در واقع مردم را ترغیب می کنیم که خودروهای تک سرنشین و شخصی را بیشتر بیرون بیاورند.

او با اشاره به اینکه طرح جامع ترافیک رشت جلسه‌ی نهایی خود را دارد در وزارت کشور می‌گذراند، گفت: ما عملاً هم در بحث زیست‌محیطی و شاخص‌های زیست محیطی و هم در بحث ترافیکی  ضمن رعایت اسلوب استفاده از وسائل حمل و نقل عمومی و تکیه بر مسیرهای پیاده و دوچرخه با لحاظ مباحث هویتی، در فرهنگ‌سازی عمومی و در انتقال این تفکر  موضوع را به این سمت بردیم که انسان محور توسعه قرار گیرد. این اتفاق در ظرف زمانی چهار سال نمی‌گنجد اما می‌دانیم مشارکت محلی را در طول این سال‌ها با محوریت قراردادن محلات، توزیع جغرافیایی مناسب اشتغال و حتی موضوعات مختلف فرهنگی و توانمندسازی مردم اتفاق می‌افتد.

دکتر ثابت قدم تصریح کرد: علیرغم تمام موضوعات کالبدی که جوایز ملی و بین‌المللی که داشتیم، ولی نقطه‌ی کلید کار اینجاست که ما بتوانیم این توانمندسازی مردم را با یک حداقلی از موتور محرک توسعه و کمک‌های دولت تسریع ببخشیم تا سرعت این طرح‌ها بالا برود.

شهردار رشت در پایان گفت: اما خواهش ما این است که با همان فرض استراتژی بالادستی، کمک‌های ملی منجمله بحث‌های حمل و نقل عمومی که خوشبختانه ما در طرح جامع ترافیک شهری، بحث اتصال ایستگاه‌های برون‌شهری و درون‌شهری (قطار شهری) را پیش بینی کرده‌ایم و باقی مباحث مورد توجه قرار بگیرد تا انشاءالله ما بتوانیم این مصوباتی که تصویب شده اما موضوع اجرایی آن در خیلی از موارد باقی مانده به نقطه مطلوب برسانیم.

معاون عمرانی استانداری گیلان: کارهای بسیار خوبی در بازآفرینی شهری در رشت انجام شد

معاون عمرانی استانداری گیلان در این نشست گفت: ما در گذشته شاهد اتفاقات خوبی را در بخش روستاها در گیلان نبودیم. به این دلیل که سرانه کشت زمین در استان نزدیک به نیم هکتار برای هر خانوار است. این باعث شد که روستائیان ما درآمد پایدار نداشته باشند. ضمن اینکه ما به مرور زمان ابریشم را از دست دادیم، فندق را از دست دادیم، چای صدمه دید، برنج ما به دلیل واردات بی‌رویه آسیب دید و روستائیان ما وادار به کوچ شدند. و وارد شهرهای بزرگ ما شدند و سکونتگاه‌های غیررسمی را رقم زدند.

مهندس حجت شعبانپور با اشاره به شهر رشت، ادامه داد: همین مهاجرت باعث شد که در رشت محلاتی مثل پاسکیاب، سلیمان‌داراب، جماران، معلولین و غیره شکل بگیرند و سکونتگاه‌های غیررسمی‌ای که جمعیت آن، شهر را از نظر مدیریت شهری با چالش‌های بزرگی روبرو کرد.

او با اشاره به خدمات دولت تدبیر و امید، افزود: ما در بحث مهاجرت معکوس؛ یعنی بحث اینکه جلوی این مهاجرت را بگیریم و برعکس جمعیت را در شهر کاهش دهیم، باید عرض کنم که یک موفقیت نسبی داشتیم اما عملکرد ما مطلوب نبوده است. ضمن اینکه حتماً کشاورزان ما گواهی می‌کنند که برای اولین سال در سال ۹۵ از فروش برنج شان رضایت کامل داشتند. دولت خدمات بی‌بدیلی را در زمینه چای اجرا کرد که سطح زیر کشت چای ما را افزایش داد. بحث اشتغال را ما برای روستاییان پیگیر هستیم تا این مهاجرت پیش نیاید.

شعبانپور ادامه داد: در بخش بافت فرسوده سازمان عمران بهسازی با یک ایده خوب توانست اعتمادسازی را در بین مردم ایجاد کند. با در آوردن ساختمان‌ها از ریزدانگی و مقاوم‌سازی آن، تعریف معابر و توسعه زیرساخت آب و برق گاز در این زمینه تا حدود زیادی موفق بودیم و مردم هم به ما اعتماد کردند. یعنی ما خدمات را سپردیم تا مردم انجام دهند. یک سری تعهدات را دولت در این زمینه داشت که قطعاً در سازمان عمران بهسازی هم دغدغه است، ما به التفاوت یارانه وام بافت فرسوده بود که قرار بود وام با بهره ی کم به بافت فرسوده داده شود که مردم از ما مطالبه می‌کنند.

او با اشاره به اینکه توانمندی زیادی در استان وجود دارد، گفت: کارهای بسیار خوبی در بازآفرینی شهری در رشت انجام گرفت. ما در جلسه ستاد ملی که به ریاست جناب آخوندی تشکیل شد، مصوباتی را داشتیم که یک سری عملیاتی شد اما یک سری عملیاتی نشد. رشت برای ما پیشانی است. وقتی در رشت یک اقدام خوب انجام شود، باقی شهرها می‌توانند تاسی از آن الگو بگیرند. ما انتظار داریم که آن مصوبات حتماً عملیاتی شود. آن چیزی که تکلیف ما در استان است با جان و دل می‌پذیریم و آنچه که تکلیف وزارتخانه است و نیاز به مجوز یا اعتبار دارد انتظار مساعدت وزیر محترم را داریم.

فرماندار لاهیجان: هدف ما ارتقای حقوق شهروندی و ارتقای کیفیت زندگی با بازیابی هویت شهری است

درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید